رئیس جمهور بسیجی و بسیج کارخانجات

از همين نويسنده

رضا مقدم


به نقل از به پيش! شماره ٥، ٨ مرداد ١٣٨٤


با رئیس جمهور شدن احمدی نژاد گویا ارگانهای رژیم اسلامی در کارخانجات نیز دستخوش تغییرات میشوند. این را سردار ذوالقدر، جانشین فرمانده سپاه در همایش بسیج اعلام کرده است. وی گفته است که «در كارخانجات بايد فرهنگ جبهه و پشتكار توسعه يابد و مصرف كننده به توليد كننده تبديل شده و كالای خود را به ديگر كشورها صادر كنیم».

رژیم اسلامی در کارخانجات همواره سه ارگان داشته است که با توجه به شرایط نقش و اهمیت آنها تغییر کرده است. انجمنهای اسلامی ارگانی اطلاعاتی – عقیدتی بودند و وظیفه آنها مبارزه با سوسیالیسم در کارخانجات بعنوان یک عقیده و تفکر و همچنین کسب اطلاعات از کارگران مبارز و لو دادن آنها بود. با موفقیت رژیم اسلامی در سرکوب انقلاب و جنبش کارگری که از جمله وسیعا با اخراج، دستگیری، شکنجه و اعدام بسیاری از فعالین کارگری توام بود نقش انجمنهای اسلامی نیز کمرنگ شد. بسیج کارخانجات که شاخه نیروهای نظامی در واحدهای تولیدی و خدماتی است در دوران جنگ ایران و عراق بسیار فعال بودند. وظیفه آنها کمک به اجرای سیاستهای جنگی رژیم اسلامی در کارخانجات بود. فشار به کارگران برای افزایش تولید، اضافه کاری اجباری، کمک به بودجه جنگ از طریق پرداخت بخشی از دستمزدشان، و مهمتر از همه اعزام کارگران به جبهه جنگ بود. با پایان جنگ، بسیج کارخانجات نیز نقش و اهمیت خود را از دست دادند. در این میان تنها ارگان رژیم اسلامی که همواره یک نقش اصلی در کارخانجات داشته شوراهای اسلامی بوده اند. شوراهای اسلامی در کنار لو دادن فعالین کارگری سوسیالیست، وظیفه مقابله با اعتراضات کارگری را بعهده داشتند. اعتراضات کارگری ازبدو به قدرت رسیدن رژیم اسلامی تاکنون همواره ادامه داشته است و شوراهای اسلامی هرگز بیکار نبوده اند.

با رییس جمهور شدن کاندید سپاه پاسداران، نیروهای نظامی، همانگونه که سردار ذوالقدر، جانشین فرمانده سپاه اعلام کرده در تلاشند تا واحدهای خود یعنی بسیج کارخانجات را احیا و بازسازی کنند و از آنها برای اجرای سیاستهایشان بهره ببرند. استفاده از بسیج کارخانجات برای «توسعه فرهنگ جبهه و پشتکار» که معنایی جز نظامی کردن محیط کار برای تحکیم بی حقوقی کارگران ندارد به مبارزه طلبیدن کارگران توسط سپاه پاسداران است. البته سپاه پاسداران و بسیج کارخانجات تجربه یک رویارویی ناموفق با جنبش کارگری ایران را در دوران جنگ در کارنامه خود دارند. در دوران جنگ ایران و عراق، کارگران علیه باجگیری بسیج برای کمک به جبهه ها ایستادند. بخش مهمی از مبارزات کارگران در سالهای جنگ ایران و عراق، مقاومت در قبال سیاست اعزام کارگران به جبهه ها و همچنین اعتراض به کسر دستمزدشان برای کمک به جبهه ها بود. طبعا برای سپاه پاسداران رویارویی با جنبش کارگری ایران به همان سادگی پر کردن صندوقها و تعویض آنها به نفع کاندیدشان در انتخابات ریاست جمهوری نیست.

احیا و بازسازی بسیج کارخانجات برای «توسعه فرهنگ جبهه و پشتکار» قبل از هر چیز روابط میان ارگانهای مختلف رژیم اسلامی در کارخانجات را آشفته می کند، از جمله شوراهای اسلامی که از مدافعان رفسنجانی بودند باید در مقام مقابله یا رقابت با بسیج کارخانجات در آیند. این امر به یکی از معضلات همیشگی رژیم اسلامی در کارخانجات که هماهنگ کردن این ارگانها با هم بوده است می افزاید. این باضافه تغییر حتمی بسیاری از مدیران کارخانجات دولتی و دست به دست شدن کارخانجات بین این جناحها، و همچنین صف بندیهای جدید در صحنه سیاسی ایران، هم در حاکمیت و هم در اپوزیسیون، شرایط جدیدی را بوجود خواهد آورد که جنبش کارگری ایران تنها با اطلاع کامل از آنها قادر خواهد گشت مبارزه خود برای ایجاد تشکل خویش را ادامه دهد.